АНУ-ын завсрын сонгууль 11-р сарын 3-нд болж, Ардчилсан намд олонхид 3 суудал дутаж байна
Ардчилсан нам ялбал Д.Трампын хууль, томилгоог хааж чадах боловч Сенатын 60 саналын босго, ерөнхийлөгчийн хориг нь өөрийн хуулиа батлахад саад хэвээр үлдэнэ.
АНУ-ын сонгогчид 2026 оны 11-р сарын 3-нд Төлөөлөгчдийн танхимын бүх 435 суудал, Сенатын 100 суудлын 35-ыг сонгоно. Bloomberg-ийн тоймоор Бүгд найрамдах нам Төлөөлөгчдийн танхимд 218, Ардчилсан нам 214 суудалтай бол Сенатад харьцаа 53, 47 байна. Ардчилсан намд Төлөөлөгчдийн танхимд олонхи авахад цэвэр 3, Сенатад цэвэр 4 суудал нэмж авах шаардлагатай. Сенатын суудал 50, 50 хуваагдвал Дэд ерөнхийлөгч Ж.Д.Вэнс шийдвэрлэх санал өгдөг.
Ерөнхийлөгчийн нам завсрын сонгуульд ихэвчлэн суудал алддаг: Дэлхийн II дайнаас хойш дунджаар Төлөөлөгчдийн танхимд 25, Сенатад 3.5 суудал алджээ. New York Times-ийн дунджаар 10-р сарын 30-нд Д.Трампын ажлыг дэмжигчид 37 хувьтай байсан нь 2006 оны сонгуулийн өдрийн Ж.В.Бушийн 38 хувьтай ойролцоо юм. Тэр жил Бүгд найрамдах нам 30 суудал алдаж, хоёр танхимын олонхиа Ардчилсан намд алдсан. Тооцооллоор 1970 оноос хойшхи 14 завсрын сонгуулийн дэмжлэг 50 хувиас доогуур байсан найманд нь ерөнхийлөгчийн нам дунджаар 31, дээгүүр байсан зургаад нь 10 суудал алдсан байна.
Судалгаа, таамаглалын зах зээл Ардчилсан намын талд байгаа ч өрсөлдөөнтэй тойрогт зөрүү багасдаг. RealClearPolling-ийн дунджаар 10-р сарын 20 хүртэлх судалгаанд Ардчилсан нам 50.5, Бүгд найрамдах нам 42.4 хувьтай байв. Polymarket, Kalshi Ардчилсан нам Төлөөлөгчдийн танхимд ялах магадлалыг 90 гаруй хувь, Сенатад гуравны хоёр орчим гэж үнэлжээ. Харин хамгийн өрсөлдөөнтэй 37 тойрогт Cook Political Report-ын захиалсан судалгаагаар харьцаа 49, 47 хувь болж багассан. Сенатад Ардчилсан нам өөрийн 13 суудлаа хадгалахаас гадна 2024 онд Д.Трамп 10-аас дээш нэгж хувиар ялсан мужуудаас дор хаяж хоёрыг авах шаардлагатай.
Нэг танхимд ялахад Ардчилсан нам эсэргүүцсэн хуулиа хааж чадна, учир нь хууль хоёр танхимаар батлагддаг. Өөрийн хуулиа батлахад илүү өндөр босго бий. Сенатад ихэнх хуулийг батлахад filibuster буюу хэлэлцүүлгийг дуусгалгүй сунгах эрхийг таслах 60 санал хэрэгтэй бөгөөд Bloomberg Ардчилсан нам энэ тоонд хүрэх магадлал багатай гэж дүгнэжээ. Хоёр танхимд ялбал төсвийн зохицуулалт (budget reconciliation) журмаар зарлага, татвар, өрийн таазтай холбоотой хуулийг энгийн олонхоор батлах боломжтой бөгөөд Бүгд найрамдах нам 2017, 2025 оны татварын бууралтаа ийм замаар баталсан. Ерөнхийлөгчийн хоригийг няцаахад хоёр танхимын гуравны хоёрын санал шаардлагатай.
Олонхи солигдвол Конгрессын хяналт, томилгооны эрх мөн Ардчилсан намд шилжинэ. Bloomberg-ийн нэрлэснээр хороод Д.Трампын гэр бүлийн хувьцааны арилжаа, крипто бизнес, Цагаан ордны бүжгийн танхимын санхүүжилт, цагаачлалын бодлого, Жеффри Эпштейний баримтыг шалгаж болзошгүй. Конгресс зарлан дуудах эрхтэй ч эрүүгийн хэрэг үүсгэх эрх нь Хууль зүйн яаманд байдаг. Сенатын олонхи авбал сайд, шүүгч, элчин сайдын томилгоог хойшлуулах, хаах боломжтой.
Импичмент боломжтой ч Ардчилсан намын удирдлага сонгуулийн кампанит ажилд амьжиргааны зардлыг гол сэдэв болгожээ. Төлөөлөгчдийн танхим энгийн олонхоор импичмент зарлаж болох ч огцруулахад Сенатын гуравны хоёрын санал шаардлагатай бөгөөд Д.Трампын өмнөх хоёр импичмент ял онох шийдвэрт хүрээгүй. Bloomberg-ийн тэмдэглэснээр Д.Трамп зарлиг гаргаж, Конгрессын зөвшөөрөлгүйгээр Иранд дайн хийж, ерөнхийлөгчийн эрх мэдлийн хязгаарыг шалгасан бөгөөд Конгресс солигдсон ч эдгээр эрх хэвээр үлдэнэ.